هر چند اين سخن به دليل احساس دوستى نويسنده ( كتاب خطط الشام ) نسبت به معاويه و منحرف شدن از حق - چنان كه از محتواى كتابش برمىآيد - از مبالغه تهى نيست ، اما انگيزه‌هاى مسأله به طور اجمالى روشن است و در عشق و ارتباط بنى اميه نسبت به اين منطقه تجسم يافته است ؛ و هيچ بعيد نيست كه آنان درصدد اجراى گام به گام نقشه‌اى از پيش طراحى شده ، بوده باشند . از اين رو ابو سفيان همراه دو پسر و همسر و برخى دخترانش و خاندانش در جنگ حضور يافتند . مطابق وعده‌اى كه خليفه به يزيد بن ابو سفيان داد و تا بيرون مدينه ، پياده او را مشايعت كرد . او حكمرانى دمشق را يافت و سرزمين شام در قلمرو او ماند . اما دوران حكمرانى وى دير زمانى نپاييد ، چرا كه او در طاعون عمواس هلاكت يافت ؛ « 1 » و پس از او دوران برادرش ، معاوية بن ابىسفيان فرا رسيد . معاويه ، بنيانگذار حكومت سياه اموى پس از هلاكت يزيد بن ابى سفيان ، والى دمشق ، در سال هجدهم هجرى ، عمر بن خطّاب ، برادرش ، معاوية بن ابى سفيان را ولايت داد . وى تا هنگام قتل عمر ولايت داشت . عثمان نيز او را ولايت داد و كارگزاران عمر در شام را نيز ابقا نمود ؛ و پس از مرگ عبد الرحمن بن علقمه كنانى - حاكم فلسطين - قلمروش را به معاويه سپرد . در سال 21 ، عمر بن سعيد انصارى بر دمشق ، ثنيه ، حوران ، حمص ، قنّسرين و الجزيره ومعاويه بر اردن ، فلسطين ، سواحل ، انطاكيه ، معرّة ، مصرين وقيليقيه حاكميت داشتند . سپس عثمان در سال 23 عمير را بر حمص و معاويه را بر دمشق حكومت داد . در مدت دو سال از امارت عثمان ، تمامى شام به حاكميت معاويه در آمد . عثمان حمص ، حماة ، قنسرين ، عواصم و فلسطين را به همراه دمشق ، قلمرو او ساخت و ماهانه هزار دينار برايش مقرّرى تعيين كرد . « 2 »

--> ( 1 ) . خطط الشام ، ج 1 ، ص 97 ، عمواس در چهار ميلى رمله در سوى بيت المقدس قرار دارد و 25 هزار تن‌در آنجا مردند . ( 2 ) . همان ، ص 100 .